Olej z ostropestu – przeciwwskazania, skutki uboczne i bezpieczeństwo stosowania

Podczas poszukiwania wiedzy na temat oleju z ostropestu, łatwo natknąć się na skrajne opinie. Z jednej strony pojawiają się ostrzeżenia przed łączeniem go z wieloma lekami, takimi jak środki antykoncepcyjne czy leki przeciwzakrzepowe. Z drugiej strony można spotkać głosy twierdzące, że produkt ten nie ma żadnych przeciwwskazań i może być spożywany nawet przez kobiety w ciąży. W dalszej części wyjaśniamy, skąd wynikają te rozbieżności, kto rzeczywiście powinien zachować ostrożność oraz jak reagować w przypadku pogorszenia samopoczucia.

Produkty z tego artykułu

Olej z ostropestu plamistego nierafinowany, 100% naturalny

29.00 zł

Olej z ostropestu plamistego nierafinowany, 100% naturalny

29.00 zł

100ml 250ml 500ml 1l

Dodaj do koszyka

Sytuacje, w których olej z ostropestu odpada, są dwie: uczulenie na rośliny astrowate i niedrożność dróg żółciowych. Poza nimi mówimy raczej o ostrożności i o rozmowie z lekarzem niż o zakazie. Sprawdź w tabeli, czy Twoja sytuacja tego wymaga.

Kto nie może pić oleju z ostropestu?

Jak widzisz, tylko dwie pozycje w tabeli oznaczają wyraźne „nie”, czyli uczulenie na astrowate oraz niedrożność dróg żółciowych. Cała reszta, łącznie z ciążą, to sytuacje, w których olej nie jest bezwzględnie zakazany, ale decyzję warto podjąć razem z lekarzem.

Uczulenie na astrowate: sprawdź, czy Cię dotyczy

Do rodziny astrowatych należy sam ostropest, ale też rumianek, nagietek, arnika, bylica, słonecznik i stokrotka. Jeśli po którejkolwiek z tych roślin miałeś kiedyś wysypkę, pokrzywkę, obrzęk albo katar sienny, istnieje ryzyko reakcji krzyżowej także po oleju z ostropestu.

W praktyce oznacza to trzy rzeczy. Po pierwsze, nie testuj oleju na sobie „na próbę”, żeby sprawdzić, czy zareagujesz. Po drugie, jeśli nie masz pewności, czy Twoje uczulenie dotyczy tej rodziny roślin, skonsultuj się z lekarzem, zanim zaczniesz stosować olej. Po trzecie, przy stwierdzonej alergii na astrowate nie ma znaczenia, czy olej jest tłoczony na zimno i wysokiej jakości, bo problemem jest sama roślina.

Kiedy wystarczy ostrożność, a kiedy trzeba zapytać lekarza

Różnica między „nie stosować” a „skonsultuj” sprowadza się do tego, czy ryzyko jest znane, czy tylko nieznane. Przy uczuleniu na astrowate wiemy, że reakcja może wystąpić, i dlatego olej odpada. Przy ciąży, u dzieci czy przy stałym przyjmowaniu leków nie wiemy nic pewnego, bo takich badań po prostu nie przeprowadzono, i dlatego decyzję podejmuje lekarz znający Twoją sytuację.

Jeśli idziesz z tym pytaniem do lekarza albo farmaceuty, powiedz konkretnie: jaki produkt chcesz stosować, w jakiej ilości i jak długo. Sformułowanie „chcę pić łyżeczkę oleju z nasion ostropestu dziennie przez miesiąc” daje zupełnie inną odpowiedź niż „chcę brać ostropest”, bo to drugie może oznaczać równie dobrze kapsułki z ekstraktem.

Dlaczego w internecie znajdziesz dużo dłuższe listy przeciwwskazań

Większość list, na które trafisz, opisuje nie olej spożywczy, tylko gotowe preparaty z ostropestem: kapsułki, tabletki i sproszkowany surowiec. To produkty dawkowane w miligramach i standaryzowane na zawartość sylimaryny, przyjmowane w porcjach liczonych w setkach miligramów dziennie. Łyżeczka oleju dodana do sałatki to inny sposób stosowania tej samej rośliny, a nie mniejsza dawka tego samego preparatu.

Co ciekawe, nawet dla tych mocniejszych preparatów omawiane interakcje w większości się nie potwierdziły. Monografia unijna dla ostropestu plamistego w punkcie o interakcjach z lekami podaje wprost: brak zgłoszonych. Przegląd badań pokazał z kolei, że stężenia, przy których coś się dzieje w probówce, są zbyt wysokie, żeby dało się je osiągnąć w organizmie człowieka (Tvrdý i wsp., 2021).

Praktyczny wniosek jest taki, że listy typu „nie łącz z antykoncepcją, statynami i lekami przeciwlękowymi” warto traktować jako ostrożnościowy odruch, a nie jako ustalenie z badań. Nie znaczy to, że można je zignorować przy każdym leku, i do tego wracamy w sekcji o łączeniu oleju z farmakoterapią.

Olej z ostropestu: skutki uboczne – co wtedy zrobić?

Najczęstsze działania niepożądane są łagodne, dotyczą układu pokarmowego i zwykle ustępują po zmniejszeniu dawki, a nie po całkowitym odstawieniu oleju. W monografii unijnej dla ostropestu plamistego wymienia się (European Medicines Agency, 2018):

• suchość w ustach i nudności, najczęściej przy przyjmowaniu oleju na czczo,
• dyskomfort żołądkowy i uczucie podrażnienia, zwłaszcza u osób z wrażliwym żołądkiem,
• luźniejsze stolce lub biegunkę, typowo przy zbyt dużej porcji na start,
• bóle głowy, zgłaszane rzadziej,
• reakcje alergiczne: zapalenie skóry, pokrzywka, wysypka, świąd, a w skrajnych przypadkach duszność lub reakcja anafilaktyczna.

Warto wiedzieć, że częstość tych objawów nie została ustalona. Nie oznacza to, że występują często ani że są ukrywane. Oznacza tyle, że nikt nie przeprowadził badania, które pozwoliłoby podać konkretny odsetek. W praktyce większość osób nie odczuwa po oleju niczego poza smakiem.

Wzdęcia i luźne stolce: co zrobić, zanim odstawisz olej

Jeśli po kilku dniach stosowania pojawiły się wzdęcia albo luźniejszy stolec, w pierwszej kolejności zmniejsz dawkę o połowę, a nie odstawiaj oleju całkowicie. To najczęstszy scenariusz i zwykle nie jest to reakcja na sam ostropest, tylko na dodatkową porcję tłuszczu, do której układ pokarmowy nie jest przyzwyczajony.

Kolejność działań, która sprawdza się najlepiej:

1. Zejdź do pół łyżeczki dziennie i utrzymaj tę dawkę przez tydzień.
2. Przyjmuj olej z posiłkiem zamiast na czczo. Sam tłuszcz podany do pustego żołądka działa znacznie mocniej.
3. Sprawdź, czy w tym samym czasie nie zwiększyłeś ilości innych tłuszczów w diecie, bo wtedy problemem jest suma, a nie olej.
4. Jeśli po tygodniu objawy ustąpiły, wracaj do pełnej łyżeczki stopniowo, a nie z dnia na dzień.
5. Jeśli mimo zejścia do pół łyżeczki dolegliwości się utrzymują, olej po prostu Ci nie służy i nie ma sensu przeczekiwać tego miesiącami.

Jak rozpoznać, że to reakcja alergiczna, a nie zwykły efekt uboczny

Reakcję alergiczną poznasz po tym, że objawy wychodzą poza układ pokarmowy i pojawiają się szybko, zwykle w ciągu kilkudziesięciu minut do kilku godzin od przyjęcia oleju. Zwykły efekt uboczny narasta powoli i ogranicza się do brzucha.

Na alergię wskazują przede wszystkim wysypka, pokrzywka, świąd skóry, zaczerwienienie oczu, katar, obrzęk warg, języka lub twarzy oraz trudności z oddychaniem. W takiej sytuacji nie zmniejszaj dawki i nie próbuj przyzwyczajać organizmu. Odstaw olej całkowicie i skontaktuj się z lekarzem.

Jeśli pojawia się obrzęk twarzy, gardła albo duszność, jest to stan wymagający pilnej pomocy medycznej, a nie obserwacji w domu. Dotyczy to zwłaszcza osób, które wcześniej reagowały uczuleniem na rumianek, nagietek, arnikę lub inne rośliny astrowate.

Objawy, przy których przerwij stosowanie i zgłoś się do lekarza

Jest jedna grupa objawów, przy której nie eksperymentuje się z dawką: żółtaczka, czyli zażółcenie skóry lub białkówek oczu, oraz zmiana koloru moczu na ciemny lub stolca na jasny. Zalecenie z monografii unijnej jest w tym punkcie jednoznaczne i mówi o niezwłocznym kontakcie z lekarzem.

Nie znaczy to, że olej z ostropestu wywołuje takie objawy. Znaczy tyle, że są to sygnały ze strony wątroby i dróg żółciowych, które wymagają diagnostyki niezależnie od tego, co je wywołało. Sięganie po produkt „na wątrobę” zamiast pójścia do lekarza jest w tej sytuacji najgorszym możliwym wyborem.

Do lekarza warto zgłosić się także wtedy, gdy dolegliwości, z powodu których zacząłeś stosować olej, utrzymują się dłużej niż dwa tygodnie albo się nasilają. Taka jest ogólna zasada przy preparatach z ostropestem i ma prosty sens – uporczywe problemy trawienne wymagają rozpoznania przyczyny, a nie kolejnego produktu wspierającego.

Czy olej z ostropestu można łączyć z lekami?

W większości przypadków tak, ale przy kilku grupach leków lepiej powiedzieć o oleju lekarzowi lub farmaceucie, zamiast decydować samodzielnie. Zasada jest prosta – im mniejszy margines bezpieczeństwa danego leku, tym mniej warto improwizować, nawet jeśli nie ma dowodów na interakcję.

Jeśli przyjmujesz jakiekolwiek leki na stałe, przy najbliższej wizycie albo w aptece powiedz wprost: chcę pić łyżeczkę oleju z nasion ostropestu dziennie. To zdanie wystarczy, żeby lekarz albo farmaceuta ocenił, czy w Twoim zestawieniu leków coś wymaga uwagi.

Leki, przy których nie musisz się martwić

Lista, która krąży po polskich stronach, obejmuje najczęściej antykoncepcję hormonalną, leki przeciwzakrzepowe, przeciwpadaczkowe, obniżające cholesterol i przeciwlękowe. Żadna z tych interakcji nie została potwierdzona w badaniach u ludzi, a monografia unijna dla ostropestu plamistego w punkcie poświęconym interakcjom podaje: brak zgłoszonych (European Medicines Agency, 2018).

Potwierdza to szeroki przegląd badań nad sylimaryną. Wykazał on, że stężenia, przy których widać efekt w probówce, są zbyt wysokie, żeby dało się je osiągnąć w organizmie człowieka, a większość badań z udziałem ludzi nie wykazała interakcji z lekami. Więcej interakcji obserwowano w badaniach na zwierzętach, ale przy dawkach znacznie wyższych niż stosowane u ludzi (Tvrdý i wsp., 2021).

W praktyce oznacza to, że jeśli stosujesz antykoncepcję hormonalną albo statyny i dodajesz łyżeczkę oleju do sałatki, nie musisz podejmować żadnych dodatkowych kroków. Jeżeli mimo wszystko czujesz się pewniej, zachowując odstęp, przyjmuj olej w innym posiłku niż lek. To ogólna, bezkosztowa ostrożność stosowana wobec suplementów, a nie zalecenie wynikające z badań nad ostropestem.

Leki, przy których naprawdę warto zapytać

Są cztery sytuacje, w których rozmowa z lekarzem ma realne uzasadnienie, i w żadnej z nich powodem nie jest potwierdzona interakcja, tylko cena ewentualnej pomyłki.

1. Leki przeciwcukrzycowe. W badaniu na myszach karmionych dietą wysokotłuszczową olej z nasion ostropestu tłoczony na zimno obniżał poziom glukozy na czczo (Shen i wsp., 2020). U ludzi tego nie sprawdzono. Jeśli przyjmujesz leki obniżające cukier, kontroluj glikemię częściej przez pierwsze dwa tygodnie i zgłoś lekarzowi każdy niepokojący wynik.
2. Leki o wąskim marginesie bezpieczeństwa. Należą do nich między innymi leki przeciwzakrzepowe i immunosupresyjne, w których niewielka zmiana stężenia we krwi ma znaczenie kliniczne. Przy takich lekach standardem jest konsultowanie każdego nowego dodatku do diety, niezależnie od tego, czy chodzi o ostropest, czy o cokolwiek innego.
3. Leki na nadciśnienie. To pytanie pojawia się często, więc warto odpowiedzieć dokładnie. W jedynym badaniu z udziałem ludzi dotyczącym leku na nadciśnienie sylimaryna podawana w dawce 140 mg trzy razy dziennie przez dwa tygodnie zahamowała przemianę losartanu w jego aktywny metabolit, przy czym siła tego efektu zależała od wariantu genetycznego enzymu rozkładającego lek (Han i wsp., 2009). Dotyczyło to jednak preparatu sylimarynowego w dawce farmaceutycznej, a nie oleju spożywczego. Co ciekawe, w badaniu na myszach olej tłoczony na zimno działał w przeciwnym kierunku i obniżał ciśnienie (Shen i wsp., 2020). Jeśli leczysz nadciśnienie, wspomnij o oleju lekarzowi i mierz ciśnienie tak jak dotychczas.
4. Leczenie onkologiczne i inne terapie specjalistyczne. W trakcie takiego leczenia decyzję o każdym dodatku do diety podejmuje lekarz prowadzący. Nie chodzi o ostropest jako taki, tylko o zasadę, że w czasie terapii nie wprowadza się nowych produktów bez wiedzy zespołu leczącego.

Co powiedzieć przed planowanym zabiegiem

Przed operacją poinformuj anestezjologa o wszystkich suplementach i olejach, które stosujesz, wliczając w to olej z ostropestu. To standardowa procedura obejmująca wszystkie preparaty roślinne, a nie ostrzeżenie wymierzone konkretnie w ostropest.

Najprościej zrobić listę wszystkiego, co przyjmujesz poza lekami przepisanymi, i pokazać ją podczas wizyty kwalifikacyjnej. Warto wpisać nazwę produktu, ilość i od jak dawna go stosujesz.

Nie odstawiaj oleju na własną rękę na konkretną liczbę dni przed zabiegiem. Krążące w sieci terminy odstawienia nie mają wskazanego źródła, a decyzję i tak podejmuje zespół anestezjologiczny na podstawie rodzaju zabiegu i Twojego stanu.

Czy można pić olej z ostropestu w ciąży i przy karmieniu piersią?

W ciąży i w okresie karmienia piersią lepiej się wstrzymać, ale powodem jest brak badań w tych grupach, a nie stwierdzona szkodliwość. Monografia unijna formułuje to jednoznacznie: bezpieczeństwa stosowania w ciąży i podczas laktacji nie ustalono, więc wobec braku wystarczających danych stosowania nie zaleca się (European Medicines Agency, 2018).

Jeśli trafisz na stronę, która twierdzi, że olej z ostropestu nie ma w ciąży żadnych przeciwwskazań, potraktuj to ostrożnie. Żaden dokument regulacyjny takiego stanowiska nie potwierdza.

Co dokładnie oznacza „brak wystarczających danych”

To sformułowanie oznacza, że nikt nie przeprowadził badań, które pozwoliłyby ocenić wpływ ostropestu na przebieg ciąży i rozwój dziecka. W dokumencie stwierdzono wprost, że nie wykonano odpowiednich badań nad toksycznością reprodukcyjną, a danych o wpływie na płodność również brakuje (European Medicines Agency, 2018).

W praktyce oznacza to trzy rzeczy, które warto rozdzielić:

• Nie stwierdzono, że olej z ostropestu szkodzi w ciąży. Takiego ustalenia w dokumentach nie ma.
• Nie stwierdzono też, że jest bezpieczny. I to jest właściwy powód zalecenia.
• Zalecenie „nie stosować” jest tu ostrożnościowe, nie ostrzegawcze. W ciąży standardem jest odstawianie wszystkiego, czego bezpieczeństwa nie potwierdzono, od ziół po suplementy, i ostropest podlega tej samej zasadzie co dziesiątki innych produktów roślinnych.

Jeśli piłaś olej z ostropestu, zanim dowiedziałaś się o ciąży, nie ma powodu do paniki. Chodziło o ilości kulinarne, a nie o dawki lecznicze. Po prostu odstaw olej i wspomnij o tym przy najbliższej wizycie, tak samo jak wspomniałabyś o każdym innym suplemencie.

Jak rozmawiać o tym z lekarzem prowadzącym ciążę

Najwięcej daje pytanie zadane konkretnie. Zamiast „czy mogę brać ostropest” powiedz, o jaki produkt chodzi, w jakiej ilości i po co go stosujesz. Sformułowanie „chciałabym dodawać łyżeczkę oleju z nasion ostropestu do sałatki, bo mam problemy trawienne” daje lekarzowi komplet informacji i pozwala mu zaproponować rozwiązanie dopasowane do ciąży.

Warto też powiedzieć o objawach, które skłoniły Cię do sięgnięcia po olej. Dolegliwości trawienne i uczucie ciężkości są w ciąży częste, mają swoje typowe przyczyny i zwykle da się je złagodzić metodami sprawdzonymi w tym okresie. Olej z ostropestu nie jest tu jedyną ani pierwszą opcją.

Przy karmieniu piersią zasada jest ta sama i wynika z tego samego braku danych. Jeśli planujesz wrócić do oleju po zakończeniu karmienia, po prostu ustal to z lekarzem podczas wizyty kontrolnej.

Od jakiego wieku dziecko może dostać olej z ostropestu?

Bez konsultacji z pediatrą lepiej nie podawać oleju z ostropestu osobom poniżej 18 roku życia. Monografia unijna stwierdza wprost, że stosowania u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat nie zaleca się, ponieważ bezpieczeństwa w tej grupie nie ustalono z powodu braku odpowiednich badań (European Medicines Agency, 2018).

W polskim internecie częściej spotkasz jednak granicę 12 lat. Nie jest ona przypadkowa: pochodzi z ulotek zarejestrowanych leków ziołowych ze standaryzowanym wyciągiem z ostropestu, które nie są zalecane dzieciom poniżej 12 roku życia. To zalecenie dla konkretnych preparatów leczniczych o określonej dawce, a nie dla oleju spożywczego, którego ta granica nie dotyczy bezpośrednio. Z tego samego powodu warto uważać na strony podające gotowe dawki oleju dla dzieci, na przykład kilkanaście mililitrów dziennie dla nastolatków. Takie liczby nie mają oparcia w badaniach pediatrycznych, bo tych badań po prostu nie ma.

Jeśli chcesz podać dziecku olej i chodzi o samo urozmaicenie diety – olej ma trafić do sałatki dla całej rodziny – to zupełnie inna sytuacja niż celowa suplementacja. Warto ją opisać lekarzowi dokładnie tak, jak wygląda, bo odpowiedź na „czy dziecko może zjeść sałatkę z tym olejem” bywa inna niż na „czy mogę dawać dziecku olej z ostropestu na wątrobę”.

Trzy rzeczy, o które warto zapytać pediatrę:

• Czy w przypadku Twojego dziecka są jakiekolwiek powody do ostrożności.
• Jaka ilość jest do zaakceptowania, jeśli lekarz w ogóle się zgodzi.
• Po jakim czasie i na jakiej podstawie ocenić, czy warto kontynuować.

Niezależnie od wieku obowiązuje jedna zasada: jeśli dziecko ma stwierdzone uczulenie na rumianek, nagietek, arnikę lub inne rośliny astrowate, olej z ostropestu odpada bez dyskusji, tak samo jak u dorosłych.

Olej z ostropestu przy chorobach wątroby i dróg żółciowych

Olej z ostropestu nie jest produktem uszkadzającym wątrobę i w monografii unijnej nie odnotowano działań niepożądanych ze strony tego narządu (European Medicines Agency, 2018). Przy niedrożności dróg żółciowych oraz przy chorobach wątroby wymagających leczenia decyzja należy jednak do lekarza prowadzącego.

Warto zwrócić uwagę na sformułowanie, którym posługuje się sama monografia. Ostropest opisany jest tam jako tradycyjny produkt roślinny wspierający pracę wątroby po wykluczeniu poważnych schorzeń przez lekarza (European Medicines Agency, 2018). To zdanie dobrze oddaje granicę: olej jest dodatkiem dla osoby, która wie, co jej dolega, a nie sposobem na uniknięcie diagnostyki.

Kiedy olej jest bezpiecznym dodatkiem do diety

Jeśli masz zdrową wątrobę i sięgasz po olej profilaktycznie albo dla urozmaicenia diety, nie ma powodu do obaw. To zwykły olej spożywczy, stosowany w ilościach kulinarnych, a nie preparat o działaniu farmakologicznym.

To samo dotyczy sytuacji przejściowego obciążenia wątroby, na przykład po okresie cięższej diety czy po zakończonej kuracji lekowej. Warto tylko pamiętać, że olej nie przyspieszy regeneracji wątroby zamiast odstawienia tego, co ją obciąża. Jeśli powodem problemu jest alkohol, leki albo dieta, to od nich zaczyna się rozwiązanie.

Sygnałem, że sytuacja wykracza poza „dodatek do diety”, jest utrzymywanie się dolegliwości mimo stosowania oleju. Wtedy zamiast zwiększać dawkę, umów się do lekarza.

Niedrożność dróg żółciowych i kamica żółciowa

Przy niedrożności dróg żółciowych oleju z ostropestu nie należy stosować. Powodem jest działanie żółciopędne, czyli pobudzenie wydzielania żółci. Jeśli żółć nie ma którędy odpłynąć, pobudzanie jej wydzielania może nasilić dolegliwości. Warto zaznaczyć, że ta przestroga wynika z mechanizmu działania, a nie z monografii unijnej, która wśród przeciwwskazań wymienia wyłącznie uczulenie na rośliny astrowate. Ma więc inny status niż alergia, ale przy niedrożnych drogach żółciowych, czyli w ostrym stanie wymagającym opieki lekarza, jest to ostrożność w pełni uzasadniona.

Przy kamicy żółciowej sprawa jest bardziej złożona i dlatego w tabeli na początku artykułu widnieje „skonsultuj z lekarzem”, a nie „nie stosować”. Każdy tłuszcz w diecie może nasilać dolegliwości u osoby z kamicą, niezależnie od tego, czy jest to olej z ostropestu, oliwa czy masło. Jeśli po tłustych posiłkach miewasz bóle w prawym podżebrzu, omów to z lekarzem, zanim zaczniesz stosować jakikolwiek olej na łyżeczkę.

Kiedy lepiej wstrzymać się do konsultacji

Są cztery sytuacje, w których warto najpierw porozmawiać z lekarzem prowadzącym:

1. Zdiagnozowana choroba wątroby, w tym stłuszczenie. Olej może być dodatkiem do leczenia, ale nim nie jest. Dane z udziałem ludzi dotyczące samego oleju są bardzo skąpe, a jedyne badanie, które je zbierało, objęło pięć osób i trwało cztery tygodnie (Gaber i wsp., 2022). To za mało, żeby traktować olej jako element terapii.
2. Podwyższone próby wątrobowe bez ustalonej przyczyny. Tu potrzebna jest diagnostyka, a nie produkt wspierający. Rozpoczęcie suplementacji na tym etapie może utrudnić lekarzowi interpretację kolejnych wyników.
3. Stan po usunięciu pęcherzyka żółciowego. Tolerancja tłuszczów bywa wtedy zmieniona i warto ustalić z lekarzem, w jakiej ilości i formie tłuszcz jest dla Ciebie odpowiedni.
4. Ostre dolegliwości. Silny ból brzucha, gorączka, wymioty czy żółtaczka to sytuacje wymagające pilnej pomocy medycznej, a nie sięgania po olej.

Osobno warto pamiętać, że przy chorej wątrobie znaczenie ma nie tylko sam ostropest, ale też jakość produktu. Zanieczyszczony surowiec obciąża wątrobę bardziej niż zdrową osobę, a to temat, do którego wracam w sekcji o wyborze oleju.

Jaki olej z ostropestu wybrać, żeby był bezpieczny?

Bezpieczeństwo oleju zależy nie tylko od tego, czy możesz go stosować, ale też od tego, jak został wytłoczony i z jakiego surowca. Wybierając olej, sprawdź, czy jest tłoczony na zimno i nierafinowany, czy producent wysyła olej świeży, czy butelka jest ciemna i szklana oraz czy wiadomo, skąd pochodzą nasiona. Długi termin przydatności nie jest zaletą, bo zwykle oznacza więcej przetworzenia, a nie wyższą jakość.

Pochodzenie surowca ma tu znaczenie większe, niż mogłoby się wydawać. Ostropest bywa porażany przez pleśnie wytwarzające mykotoksyny, a przegląd badań nad suplementami z ostropestem wykazał obecność toksyny T-2 w 52 z 67 przebadanych próbek, przy czym preparaty te nie są objęte unijnymi limitami dla tych zanieczyszczeń (Pickova i wsp., 2020). Tym samym szukaj producenta, który dba o pochodzenie nasion i sam odpowiada za proces tłoczenia. Olej z nasion ostropestu Olejarni Gaja jest tłoczony na zimno, nierafinowany i powstaje z nasion z polskich upraw.

Pamiętaj również, że olej tłoczony na zimno i gotowy preparat z ostropestem to dwa różne produkty, a nie dwie wersje tego samego. Olej zachowuje pełną matrycę tłuszczową nasion, czyli nienasycone kwasy tłuszczowe, witaminę E, fitosterole i sylimarynę. Preparat standaryzowany dostarcza zagęszczony składnik w dawce liczonej w miligramach i przyjmujesz go jak suplement. Wybieraj naturalnie tłoczony olej, wytwarzany ręcznie i z ziaren z pewnego źródła, ponieważ zawsze będzie mniej przetworzony niż produkt syntetyczny.

Olej przechowuj w lodówce lub w chłodnym, ciemnym miejscu, nie podgrzewaj go i nie używaj do smażenia. Jeśli poczujesz ostry zapach albo gorzki, drapiący posmak, olej się utlenił i najlepiej go odstawić, nawet jeśli termin przydatności jeszcze nie minął.

Artykuł ma charakter informacyjny i edukacyjny. Podane informacje opierają się na badaniach naukowych i dokumentach regulacyjnych i nie stanowią porady medycznej. Przed włączeniem oleju z ostropestu do diety, szczególnie przy chorobach wątroby i dróg żółciowych, w ciąży, u dzieci lub przy stałej farmakoterapii, skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

FAQ – najczęściej zadawane pytania o bezpieczeństwo oleju z ostropestu

1. European Medicines Agency, Committee on Herbal Medicinal Products. (2018). European Union herbal monograph on Silybum marianum (L.) Gaertn., fructus (EMA/HMPC/294187/2013). https://www.ema.europa.eu/en/documents/herbal-monograph/final-european-union-herbal-monograph-silybum-marianum-l-gaertn-fructus_en.pdf
2. Gaber, H. H., Sedki, A., Sherbiny, W. E., & Elgendy, E. (2022). Biological in vitro and in vivo studies of the milk thistle seed oil. Food and Nutrition Sciences, 13(12). https://doi.org/10.4236/fns.2022.1312071
3. Han, Y., Guo, D., Chen, Y., Chen, Y., Tan, Z.-R., & Zhou, H.-H. (2009). Effect of silymarin on the pharmacokinetics of losartan and its active metabolite E-3174 in healthy Chinese volunteers. European Journal of Clinical Pharmacology, 65(6), 585–591. https://doi.org/10.1007/s00228-009-0624-9
4. Maaloul, S., Ghzaiel, I., Mahmoudi, M., Mighri, H., Pires, V., Véjux, A., Martine, L., De Barros, J.-P. P., Prost-Camus, E., Boughalleb, F., Lizard, G., & Abdellaoui, R. (2024). Characterization of Silybum marianum and Silybum eburneum seed oils: Phytochemical profiles and antioxidant properties supporting important nutritional interests. PLOS ONE, 19(6), e0304021. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0304021
5. Pickova, D., Ostry, V., Toman, J., & Malir, F. (2020). Presence of mycotoxins in milk thistle (Silybum marianum) food supplements: A review. Toxins, 12(12), 782. https://doi.org/10.3390/toxins12120782
6. Shen, H.-H., Alex, R., Bellner, L., Raffaele, M., Licari, M., Vanella, L., Stec, D. E., & Abraham, N. G. (2020). Milk thistle seed cold press oil attenuates markers of the metabolic syndrome in a mouse model of dietary-induced obesity. Journal of Food Biochemistry, 44(12), e13522. https://doi.org/10.1111/jfbc.13522
7. Tvrdý, V. i wsp. (2021). Systematic review of pharmacokinetics and potential pharmacokinetic interactions of flavonolignans from silymarin. Medicinal Research Reviews, 41(4), 2195–2246. https://doi.org/10.1002/med.21791

Bartłomiej Urjasz

Bartek to dyplomowany menedżer, dla którego optymalizacja i układanie procesów to czysta frajda. W Olejarni działa jak szwajcarski zegarek – precyzyjnie wylicza czas odpoczynku olejów i dba, by bez certyfikatu laboratoryjnego żadne ziarno nie zbliżyło się do prasy. Dla niego kazdy produkt, który wychodzi “spod jego ręki” musi być perfekcyjny.Tę samą centymetrową dokładność przenosi na pasje...

Przeczytaj więcej

Napisz do nas Pozostałe wpisy